Archief voor ‘Taalvaria’

3200 taalkwesties, fouten en twijfelgevallen

Op de website VRTtaal.net – http://taal.vrt.be – vind je praktische tips over taalgebruik.

Ze zijn verdeeld over een aantal rubrieken.

* Taalkwesties: Is onrechtstreeks algemeen Nederlands? Is het u kan of u kunt? Staat de persoonsvorm in het enkelvoud of het meervoud bij een aantal mensen?

* Uitspraak: Hoe spreek ik Srebrenica uit? Hoe schrijf ik Tsjaikovski en hoe spreek ik het uit? Welke woorden moeten bij het oplezen beklemtoond worden?

* Spellen en schrijven: Hoe spellen we het voltooid deelwoord van deleten? Schrijven we NAVO of Navo? Waar moet ik op letten als ik een tekst schrijf die ik straks moet gaan zeggen?

* Landen: Wat is de hoofdstad van Montenegro? Hoe noemen we een inwoner van Burkina Faso?

Daarnaast vind je informatie over het taalbeleid van de VRT, koppelingen naar andere taalwebsites en een verzameling taalcolumns.

Tekst, typografie en correctie

Tekst kom je overal tegen. In drukwerk, op gevels, op briefpapier, in de krant, op naambordjes, enzovoorts, enzovoorts.

Enkele decennia terug was er voornamelijk sprake van zetwerk. Al jaren is er veel veranderd door de automatisering. De letter is gebleven. Tekst is gebleven.

De website Collegium Graficum laat je van dit alles proeven.

Als corrector bij een drukkerij/uitgeverij had ik hiermee te maken.
Vanzelfsprekend kwam en komt die kennis ook later en nu van pas.

Enkelvoud of meervoud?

De pollen vliegen weer in het rond. Of vliegt het pollen rond?

Zelden zijn de naslagwerken het zo oneens met elkaar, tenminste op het eerste gezicht. Pollen is onzijdig enkelvoud, zegt het ene woordenboek. Nee, het is meervoud, zegt het andere. Maar wie heeft gelijk?

Op deze website vind je de uitleg: taal.vrt.be/taaldatabanken

Zo’n woord verzin je niet …

Ewoud Sanders besteedt er aandacht aan.
Maar ik noem het rotwoord niet.
Ik krijg het niet over m’n lippen.

Het eind is zo triest …

In Woerden heeft een koe een hele wijk op stelten gezet. Het dier was in een sloot gelopen en er aan de andere kant weer uit gekropen. Zo kwam het dier  midden in een woonwijk terecht.

Het dier rende door de straten van de wijk en door voortuinen. Agenten en de
boer van wie de koe was renden achter het dier aan, maar konden het niet te  pakken krijgen. Veel mensen kwamen naar buiten om de jacht te volgen.

Een dierenarts wist de koe te verdoven met een pijl, maar toen het dier weer  bij kennis kwam ging het er weer vandoor.

Who, What, Why?

Vind je het leuk om naar Engelse detectives te kijken?
En heb je wel iets met die brompot van een Dalziel.
En verbaas je je over de uitspraak van die naam?

Lees dan eens deze uitleg op de website van de BBC.

Wel aardig om Schrijfwijzer en Alles over leestekens erop na te slaan. Hoe gebruik je die leestekens nu? Schrijfwijzer maakt onderscheid tussen aandacht- en gedachtestreepjes. In Alles over leestekens wordt dat onderscheid niet gemaakt.

Wel hoort er in beide boeken een spatie voor en een spatie na het teken. Peter van der Horst (van Alles over leestekens) benadrukt dat zelfs. Spaties weglaten is Engels/Amerikaanse invloed volgens hem.

Peter van der Horst kiest voor het gebruik van de streepjes in plaats van haakjes. Hij zegt: liever streepjes dan haakjes, want veel mensen lezen de tekst tussen haakjes niet.

Peter van der Horst en Jan Renkema kaarten ook het gebruik aan van de divisie en het halve kastlijntje. Je kunt voor het gedachtestreepje een half kastlijntje gebruiken. In teksten zie je vaak dat het eerste gedachtestreepje een langer streepje is dan het tweede. Dat staat slordig.

Lees meer over dit streepje op Taaladvies.net.

Leuke dingen over taal, zoals krantenkoppen, scheldwoorden, turbotaal, afkortingen, managertaal, en nog veel meer.

www.taalkabaal.nl

Slechte grap …

Of zou het toch echt zijn?

Lees de Brede heroverwegingen

Taalfouten op het eindexamen uit den boze

Examenkandidaten moeten op álle vakken tijdens het centraal schriftelijk examen foutloos Nederlands schrijven, niet alleen op het examen Nederlands zelf. De leerlingen mogen geen spelfouten maken, want ook taalfouten tellen mee. De onderwijswoordvoerders van het CDA en de SP hebben gisteren een motie met die strekking ingediend tijdens het debat over het wetsvoorstel over verhoging van het taal- en rekenniveau in het onderwijs.

Werk verzekerd voor docenten zou je zeggen. Of ligt ‘t misschien toch iets anders?